¿Bonitas? paisaxes nocturnas

Daniel Ríos é un nome con diferentes significados para Calidade do Ceo Nocturno. Ten moita culpa en este colectivo chegase ata hoxe, nomeámolo socio honorífico e tamén é socio numerario. Pero a cousa non queda aí: Daniel é un gran fotógrafo e tivo a amabilidade de compartir con todos nós parte do seu gran traballo.

As seguintes fotos mostran o efecto da contaminación luminosa dende lonxe. Vese claramente como a luz vai cara o ceo, impedindo ver o horizonte tan estrelado como está o resto do ceo.

Na seguinte imaxe vemos o complicado que é compaxinar a iluminación sustentable coa actividade do ser humano. Difícil pero non imposible. Pensade na dificultade de atracar barco nunhas condicións de iluminación excesiva.

faro de mera cielo cc nombre.jpg

A continuación unhas panorámicas con diferentes localizacións que emiten unha abafante contaminación luminosa. Luces que impiden que exista a escuridade a quilómetros de distancia, afectando así a todo o contorno deses lugares.

Por último dúas imaxes do ceo. Nas dúas vese como se multiplica o efecto da contaminación luminosa cando hai nubes xa que a luz reflicte nelas e só nunha a visión da Vía Láctea é clara. Recordade que recentemente saíu a nova de que un terzo dos seres humanos non pode ou nunca viu a Vía Láctea: http://www.europapress.es/ciencia/astronomia/noticia-polucion-luminica-oculta-via-lactea-tercio-humanidad-20160610190534.html

Contaminación lumínica: unha nova fronteira (reunión científica / curso de verán da USC)

INFO: Galego — English — Español

En setembro de 2015, do día 2 ao 4, xogamos en casa. Un novo congreso sobre contaminación lumínica ao que asistiremos, pero desta volta na Universidade de Santiago de Compostela (USC). Ademais nesta ocasión unha persoa de Calidade do Ceo Nocturno será o secretario do congreso.

Este novo congreso sobre contaminación lumínica será aproveitado tamén pola Rede Española de Estudos de Contaminación Lumínica para facer a súa reunión anual e tamén é ofertado como un Curso de Verán da USC, polo que hai créditos para os estudantes.

Por outra banda, tamén se formou un comité científico internacional, polo que todos os estudantes de doutorados e investigadores poden enviar as súas comunicacións orais ou en formato póster para ser avaliados e expostos durante os 3 días de reunión.

Os días 2 e 3 o congreso terá lugar en Santiago, na Escola de Óptica e Optometría, o venres 4 un autobús levará aos asistentes a Vigo para rematar a reunión no  Centro de Visitantes do Parque Nacional MarítimoTerrestre das Illas Atlánticas de Galicia.

Para matricularse ir aquí: https://www.usc.es/gl/servizos/cultura/veran/2015/curso_0031.html

Máis info nos seguintes dípticos en galego, español e inglés.

Díptico galego — English — Español

Sexas estudante ou investigador, non o dubides, MATRICÚLATE

Arquitectura con luz propia (II edición)

English

Español

Máis info

Actividade anunciada en:

O 28 de abril de 2015 ás 17:30 comezará na Escola Técnica Superior de Arquitectura da Coruña (ETSAC) do Campus de Zapateira a segunda edición da actividade de Arquitectura con luz propia (aquí info sobre a primeira). As ponencias terán lugar no Salón de Actos, na planta 0 de acceso.

O programa xa é definitivo:

05_CARTEL_DEF_

  • Roberto Hermida representando a Asociación Drosera. Roberto é doutor en Bioloxía e traballa en proxectos de conservación de morcegos dentro do programa Morcegos de Galicia, que aglutina todas as iniciativas de conservación, divulgación e sensibilización que realiza a asociación sobre os morcegos.
  • Miguel Ángel Rodríguez, director dende 2006 de Intervento, empresa fundada en 1993 adicada a museografía e iluminación. É licenciado en Física pola Universidade Complutense de Madrid e especializouse en iluminación realizando un posgrao na Politécnica de Catalunya e outro na ETSAM. Conta cun extenso currículo de proxectos de iluminación e é profesor da ETSAM e da Universidade de Alcalá de Henares.
  • Víctor Tilve. Membro de Calidade do Ceo, doutorando en Matemáticas pola Universidade de Santiago de Compostela e membro da Rede Española de Estudos sobre  Contaminación Lumínica.
  • César Portela. Arquitecto galego que participou no comité científico da Declaración Starlight. Non está asegurada a súa presenza, pero si unha ponencia súa (gravada ou lida).
  • Sergio París representando á Sociedade Galega de Ornitoloxía. Enxeñeiro técnico forestal, desenvolve o seu labor profesional no campo da consultoría ambiental e evaluación de impacto ambiental de proxectos. Secretario da SGO e coordinador nesta asociación de diversos programas de seguemento de aves. A SGO unifica dende 1999 os labores de conservación de aves en Galicia e coordina a celebración de diferentes proxectos e congresos, como a realización do Anuario de Aves de Galicia e o Congreso Galego de Ornitoloxía, de periodicidade trienal.
  • Martin Pawley, membro da Xunta da Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, asiste en representación da mesma. Martin Pawley, de profesión crítico, programador e productor de cinema, foi un dos organizadores da Mostra de Ciencia e Cinema da Coruña (2007-2011), coautor dunha “Guía do ceo” editada en 2009 pola editorial Le Pourquoi Pas e colabora dende hai anos no programa dirixido por Manuel Vicente “Efervescencia” da Radio Galega. A agrupación, fundada en 2002 participa anualmente na Hora del Planeta e na Semana da Ciencia de Coruña, ademais de pertencer á Federación de Asociaciones Astronómicas de España e a Cel Fosc, asociación contra a contaminación lumínica.

A descontaminación lumínica

En agosto de 2014 publicouse na revista Electra, revista técnica sobre innovación eléctrica, iluminación e TICs, un interesante artigo de Josep M. Ollé, profesor asociado de Luminotecnia da Universidat Rovira i Virgilli, universidade pública de Tarragona.

O artigo trata sobre a descontaminación lumínica e trata temas moi interesante como a toxicidade da luz (que afecta incluso aos insectos. No artigo faise referencia a u traballo do Museo das Bolboretas de Cataluña que alerta deste proble), actuacións de melloras de iluminación exterior e a aparición dun novo LED que de verdade axuda a diminuír a contaminación lumínica, o PC ámbar, que, como se di e xustifica no artigo, non ten efecto sobre os ritmos circadianos do ser humán.

O artigo conclúe con estas palabras moi acertadas:

A descontaminación lumínica das nosas cidades, non só é posible senón que é necesario realizala canto antes. Non se trata de deixar a oscuras as cidades senón de alumar só os espazos que deben ser alumados coa luz menos danina posible
e cos niveis de iluminación mínimos, aqueles
que os expertos internacionais recomendan
como suficientes para garantir unha adecuada visión sen afectar á sensación de seguridade.

Aquí tedes o artigo completo: “La descontaminacion lumínica”

As Rías Baixas de noite

Rías Baixas
Rías Baixas

Impresionante foto sacada dende a Estación Espacial Internacional (ISS polas súas siglas en inglés) das Rías Baixas. Dende o Miño ata o comezo da Ría de Arousa están moi ben visibles localidades coma Tui, Valença, Cangas, Moaña, Bueu, Sanxenxo… E por suposto Vigo e Pontevedra, que resaltan sobre todas as demais.

Dende logo non é unha imaxe para presumir xa que deixa en evidencia a cantidade de luz que se malgasta e que afecta ao medio natural.

Premer aquí para ver a foto pequena.

Premer aquí para ver a foto grande.

Se facedes zoom na grande, pódese ver con total claridade toda a costa da cidade de Vigo, incluidas algunhas praias e o peirao de transatlánticos.

Máis información sobre a imaxe aquí: http://eol.jsc.nasa.gov/scripts/sseop/photo.pl?mission=ISS032&roll=E&frame=15526

Estas e outras imaxes aquí: http://www.citiesatnight.org/index_ES.html#gallery

Galería de imaxes publicada en: Alejandro Sánchez de Miguel, José Gómez Castaño, Jaime Zamorano, Christopher CM Kyba, Sergio Pascual,M Ángeles, L Cayuela, Guillermo Martín Martinez and Peter Challupner, Atlas of astronaut photos, of Earth at night, News and Reviews in Astronomy & Geophysics, Vol. 55 no4. August 2014 (in press).

A vergoña política

Non hai outro calificativo que o de vergoña para estas palabras de Rita Barberá:

«non existe contaminación lumínica», como denunciaron repetidamente expertos e oposición. «En todo caso haberá aforro enerxético», apostillou.

Non sabemos se paga a pena disctuir moito estas declaracións, que se poden ler aquí, porque son moitas as veces que xa contamos aquí que os LEDs brancos son moi contaminantes, que no exterior non existe aforro coa tecnoloxía LED, que Valencia é unha das cidades máis contaminantes luminicamente do mundo. Quizáis a alcaldesa de Valencia non coñece aínda as diferentes fotografías feitas de noite dende a Estación Espacial Internacional (ISS polas súas siglas en inglés). Por non elexir unha soa foto da ISS deixamos un enlace cunha sinxela búsqueda en Google Imaxes e, debaixo, unha foto sacada dende o Oceanográfico de Valencia, onde se poden ver as nubes brillando e un foco alumando directamente ao ceo.

Pincha aquí para ver a búsqueda den Google.

Oceanográfico de Valencia
Oceanográfico de Valencia

¿Por que os políticos non fan caso dos expertos en luz e si das grandes empresas que venden lámpadas e viven dos contratos de iluminación municipal?

Si é certo e ninguén o pode negar, que a contaminación lumínica é un problema que vai moito máis alá de Valencia, pero xa que nesta cidade se está a facer un desembolso importante no cambio de luces, sería interesante que se fixera correctamente e que por ser un mal de moitos non se deixara de recoñecer o problema.

Actualización:

Resposta da Coordinadora en Defensa de los Bosques del Túria: http://coordinadorabosquesturia.blogspot.com.es/2014/09/la-contaminacion-luminica-no-se-deja.html

Citiesatnight

Europa e Norte de África de noite.
Europa,  Norte de África e Oriente Próximo de noite.

Citiesatnight é un proxecto da Universidade Complutense de Madrid (UCM) liderado por Alejandro Sánchez, quen recibiu o premio de Defesor da Escuridade do Ceo da IDA, que precisa da colaboración cidadápara clasificar imaxes feitas dende a Estación Espacial Internacional (ISS polas súas siglas en inglés).

Hai diferentes maneiras de colaborar neste proxecto científico de estudo da contaminación lumínica: localizando cidades ou xeorreferenciando puntos concretos das mesmas. Cunha aplicación que é capaz de ler a fotografía e traballar con Google Maps para concretar o lugar exacto onde está un punto da imaxe, o equipo da UCM consegue facer unha galería de imaxes perfectamente ubicadas na Terra.

A verdade é que na páxina do proxecto hai moita información e está todo moi detallado, así que pouco máis podemos dicir que animarvos a participar. Simplemente dicir na mesma páxina principal, ao final, hai uns mapas de Google Maps dende os cales é máis doado participar. Iso si, se accededes aos enlaces de localizar cidades e xeorreferenciar tedes máis información e titorais sobre as dúas iniciativas (en español e inglés).

A páxina principal está dispoñible en galego. Nós participamos na súa tradución:

http://www.citiesatnight.org/index_GL.html

Mención NASA a este proxecto: http://earthobservatory.nasa.gov/IOTD/view.php?id=84257&src=eoa-iotd

Acércase o día máis longo do ano…

… pero en poucos lugares dito acontecemento provoca un cambio no horario da iluminación. E é que en pleno século XXI aínda non se adaptaron os temporizadores de iluminación ao percorrido real do Sol, que cada día sae e escóndese a hora diferentes. Sobra dicir que a hora exacta do inicio da noite astronómica, é dicir, o comezo da escuridade pola ausenza do Sol e non o momento no que nós consideramos que xa é noite, é de sobra coñecida.

Como exemplo esta foto dende a Praza de Portugal de Vigo, o día 10 de xuño de 2014 uns minutos máis tarde das 22:00 horas. Pode verse a fronte dun hotel xa alumada (e ademais cara arriba) e un poste de luz do porto acendido e outro apagado, coa Ría de Vigo de fondo. Nótase na fotografía que aínda hai moita luz, pois apenas acaba de producirse o ocaso (ver este enlace de Meteogalicia).

luz_anoitecendo

Seguro que durante todo o verán todos poderemos ver mil exemplos coma este, así que para a sección Que se pode facer hoxe? propoñemos buscar imaxes coma esta para compartir con todos. Podedes envialas por Facebook, comentar nesta entrada ou remitilas o noso correo, calidadedoceo@gmail.com

Sobre temperaturas de cor, usos da luz e LED

Preguntando e investigando un pouco sobre os tipos de luz en canto á temperatura se refire, Josep Maria Ollé pasounos este enlace onde a clasificación está moi clara: http://www.ledshop.cl/?p=208

Ollo, porque así como a clasificación está moi ben, non o están tanto os usos. Para o que serve este enlace é para reflexionar sobre os usos da luz. ¿Ten sentido usar a luz branca para alumar no exterior? En xeral parece que non, pois a noite noite é e non ten moita lóxica alumar cunha luz que asemelle a do Sol.

Xa falamos moitos dos LEDs, pero non imos deixar de facelo. Esta clasificación é boa para entender porque hai que parar a instalación masiva desta tecnoloxía. Nas últimas semanas asistimos a varias conferencias onde as empresas fabricantes recoñeceron que os LEDs branco-azulados son máis baratos que os de cor ámbar. Como se pode ver na táboa do enlace presentado, as cores frías son as máis parecidas á luz diurna, co cal carece totalmente de sentido alumar espazos exteriores con esta luz. A noite noite é.

Para terminar, insistimos no aviso de que os vendedores de luz están para vender, polo que hai que ter moito coidado coas palabras que usan e co que nos ofrecen. Por un lado vannos ofrecer sempre a opción que nos custe menos (cor branco-azulada) e por outro vannos falar de cor branco cálido para confundirnos, xa que ao escoitar a palabra cálido pensaremos que é unha luz que non afecta negativamente ao entorno. Podedes ver no enlace que una luz deste tipo está máis preto do branco que das luces realmente cálidas.

Esta entrada é un pouco unha mestura de cousas que nos gustaría tratar en entradas independentes. Esperamos ter tempo para desarrollar un pouco máis certor temas aquí nomeados.

 

Noites da última semana de febreiro de 2014

Recuperamos esta sección olvidada de que se pode facer hoxe para propoñervos algo a pesar do mal tempo que estamos sufrido.

Estes últimos días de febreiro podedes fixarvos en como as nubes, a néboa e a humidade inflúen no aumento da contaminación lumínica. Sobre todo se tedes ocasión de ver un núcleo urbano dende unha distancia considerable, poderedes observar como a cobertura avermellada que se xera por mor da luz artificial é maior canto máis nublado estea o ceo.

A pesar do mal tempo desfrutade da noite, que tamén ofrece imaxes bonitas como a Lúa entre a néboa ou as nubes.